Avontuur in Istanbul en de uitdagingen van internationaal onderwijs

De mensen van de veiligheidscontrole op Ben Gurion, het vliegveld bij Tel Aviv, weten zich geen raad met ons. Drie leden van het management van de American International School in Israël, de vrouw van de directeur van de school en een dame getrouwd met een Nederlandse diplomaat – ik dus. Drie Amerikanen, een Israëlische en een Nederlandse dame. We willen inchecken voor onze vlucht naar Istanboel. Een vreemd reisgezelschap, onderweg naar een gevoelige bestemming gezien de huidige minder vriendschappelijke betrekkingen tussen Israël en Turkije. “Waarom gaat u naar Istanboel? Heeft u daar gemeenschappelijke vrienden? Een conferentie over internationaal onderwijs? Kunt u dat bewijzen? Heeft u een uitnodiging bij u?” I-pads worden aangezet, in e-mails wordt naarstig gezocht naar berichten van NESA, de Near East South Asia Council of Overseas Schools. Iemand vist een brochure uit zijn tas maar die is niet overtuigend. De veiligheidsfunctionaris haalt zijn supervisor erbij die ons uit de rij haalt en apart plaatst. Na een herhaling van dezelfde vragen wordt er een nog hoger geplaatste officer bijgehaald die besluit ons allen afzonderlijk te ondervragen. Ik ben als laatste aan de beurt en uiteindelijk mogen we inchecken. Voor mij is dit alles nieuw, diplomaten en gezin worden nooit zo uitgebreid gescreend. Eerlijk gezegd geeft het me wel een veilig gevoel, in Israël wordt de veiligheid aan boord heel serieus genomen. Niet zonder reden natuurlijk.

En zo begint mijn avontuur. Voor het eerst in lange tijd ga ik zonder mijn mannen op reis. Ik ben niet eerder in Istanboel geweest en reis met een groep mensen die ik nog niet zo goed ken. Tamelijk recent ben ik toegetreden tot het bestuur van onze school en deze trip naar Istanboel is bedoeld om in korte tijd veel te leren over het internationaal onderwijs in een tamelijk complexe omgeving en over de rol van bestuurslid van een particuliere school. Ik vertrek twee dagen eerder dan de andere bestuursleden die aan de conferentie zullen deelnemen. De directeur van onze school me heeft gevraagd zijn vrouw gedurende die dagen gezelschap te houden. Zij voelt er weinig voor de stad alleen te verkennen. Natuurlijk heb ik ja gezegd op dat verzoek. Twee dagen een naar het schijnt prachtige stad verkennen, ik zie het wel zitten.

Twee dagen lang doorkruis ik met R een overweldigend mooie stad. We maken een boottocht over de Bosporus, bezoeken de Blauwe Moskee en de Aya Sofia, we winkelen in de Grote Bazaar en in de kleinere Arasta Bazaar, lunchen in de najaarszon en leren elkaar beter kennen. Een bijzondere ervaring. Vaak word ik omhelsd door Turkse handelaren in de twee bazaars: “We love Holland!” Zelfs als ik niets koop krijg ik kopjes sterke Turkse koffie aangeboden en als ik een aankoop overweeg wordt me direct 25% korting aangeboden. Wat overigens volgens R (die Israëlisch is en dus gezegend met ijzersterkte onderhandelingsvaardigheden) geen enkele reden is tot het accepteren van de geboden prijs. Het levert grappige momenten op waarbij ik voor het eerst blij ben met die Israëlische zeer commerciële mentaliteit :). In Israël raak ik er steeds door in de problemen: te vaak verlaat ik winkels met aankopen die ik echt niet nodig had en die ik ook niet van plan was te doen!

En dan eindigt mijn sightseeing-tijd. De andere bestuursleden en nog enkele schoolhoofden van onze school arriveren en het leer-avontuur gaat van start. De NESA leiderschapsconferentie boeit vanaf de eerste minuut. Ik bezoek lezingen over onderwerpen als creativiteit in relatie tot schoolprestaties, normering in schoolrapporten, samenstelling van een goed bestuur, governance, budgettering, institutional development en fundraising en op de laatste dag van de conferentie neem ik deel aan een uitgebreide workshop over de zogenaamde U Theory, een inspirerende theorie over het tot stand brengen van verandering.

Tussen lezingen en workshops door wordt er druk genetwerkt. Ik spreek vooral met bestuursleden van andere internationale scholen in de regio. Ze komen uit Qatar, Egypte, India, de Verenigde Arabische Emiraten, Saoedi Arabië… Een enkeling weigert te spreken met afgevaardigden uit Israël. Ik heb niet eens zin om uit te leggen dat ik noch Joods, noch Israëlisch ben. Over het algemeen is de sfeer echter open en constructief. We staan allen voor dezelfde uitdaging. Onderwijs bieden aan een multiculturele en multireligieuze groep studenten. Dealen met leerlingen (en hun ouders!) met verschillende taalachtergronden die na enkele jaren onderwijs weer verhuizen naar een ander land. En velen  van ons zijn woonachtig in landen met “enige complexiteit”. Vooral de ontmoeting met de bestuursleden uit Caïro was informatief. Ook wij houden altijd rekening met een oorlog die tot (tijdelijk) evacuatie van leerlingen en uitgezonden leerkrachten leidt. Onze school kan, indien die situatie zich zou voordien, overschakelen op afstandsonderwijs waarbij Skype en Moodle (ons digitale onderwijssysteem) centraal staan.

Tijdens het ontbijt voor vertrek naar de luchthaven in het Aziatische deel van Istanboel, spreek ik een US Marshall die op de conferentie lezingen heeft gegeven over het voorkomen en herkennen  van kindermisbruik en hoe daar vervolgens mee om te gaan. Zijn werkgebied is wereldwijd, hij woont echter met zijn gezin in de VS. Voor hemzelf was de week ook leerzaam, het was zijn eerste kennismaking met leiders van overzeese scholen. Hij deelt zijn observaties over wat in zijn ogen zo anders is aan dit soort scholen in vergelijking tot “gewone” scholen in de VS. Weinig gebroken gezinnen (expats die scheiden keren immers veelal zo snel mogelijk terug naar hun thuisland), vrijwel uitsluitend hoogopgeleide ouders (daar het vooral hoger opgeleiden zijn die worden uitgezonden door overheden en bedrijven) en een populatie die zeer gemakkelijk contacten legt waarbij nog meer dan gemiddeld gebruik wordt gemaakt van diverse media. Vooral kinderen die nieuw zijn op een internationale school kunnen “gemakkelijke” slachtoffers zijn voor kindermisbruikers. Zij hebben nog geen vrienden, zoeken vastigheid. Ook hun ouders kunnen gemakkelijk worden ingepalmd. Als bestuurslid van onze school en als voorzitter van de beleidscommissie, ben ik momenteel druk bezig met het herzien van onze Child Protection Policy. En dat gaat precies hierover. Niet leuk om over na te denken, wel erg belangrijk. Ik doe momenteel even geen betaald advieswerk, maar dit werk voor school voelt voor mij als minstens zo belangrijk en leerzaam.

En zo reis ik terug naar Arjen en de jongens die ik erg gemist heb. Een heleboel kennis en een waardevolle ervaring rijker. Volgende week zit ik de volgende beleidscommissie vergadering voor en zet ik in op een aantal belangrijke veranderingen. Spannend. Leuk!

 

 

Advertenties